In memoriam: Trijntje

Ma Tok:

Trijntje kwam bij ons wonen in december van het vorige jaar. 

Ze was een zogenaamde "geredde legkip". 

Trijntje bij haar aankomst in de Tok-tuin

Wij hadden haar opgehaald bij Sandra, die aan het hoofd van de stichting "Red een legkip" staat. Trijntje kon niet zo goed met de andere grote kippen samen omdat ze nogal timide was. Precies iets voor hier in de Tok-tuin, waar kleinere kipjes wonen, dacht Sandra en het ging meteen goed. Sandra (de kip, niet het mens), die net haar maatje Saartje was verloren, sloot snel vriendschap met Trijn en ze deelden Soestdijk als hun slaappaleis en de Tok-tuin met de andere kipjes. 

Trijntje kwam al snel goed in de veren te zitten en ze legde mooie

Sandra (links) en Trijntje samen in Soestdijk

grote bruine eieren. Tsaar Nikolaas vond haar prachtig, hij danste voor haar toen ze hier net was. 

Trijntje was erg gek op groenvoer, dat had ze in haar legschuur-tijd vast nooit gekregen; ze stormde er altijd op af als ik het in de tuin strooide, ze vond het nog lekkerder dan meelwormen. Samen met Sandra kwam ze mij altijd begroeten als ik de tuin in kwam, ze wisten dat er dan lekkers uit de schuur zou komen.

Na een half jaar werd ze ziek, we brachten haar naar de dierenarts die een ontsteking van haar legapparaat constateerde, waarvoor ze elke dag 2 grote pillen moest slikken. Dat deed ze zonder

Trijntje in het konijnenhok in de kamer van het mensenhuis

mopperen, ze woonde twee weken in de woonkamer van het mensenhuis, samen met Pippa, die toen ook ziek was. 

Ze zaten gezellig naast elkaar, elk in een konijnenhok. Ze werden verwend tot en met, kregen allerlei lekkers te eten. 

Trijntje knapte voorspoedig op en vertrok weer naar de tuin, waar ze door Sandra onstuimig werd begroet. 

Het ging een paar weken goed maar toen begon de ellende weer. Ik hoorde Trijntje ademen met bijgeluiden, dus gaf ik haar pilletjes, die daartegen zouden helpen en eerst leek Trijntje zich beter te voelen, maar dat bleek maar schijn. Ze ging snel achteruit en haar buik werd dik en hard. 

Trijntje in gesprek met Nikolaas tijdens haar zandbad

Ze had duidelijk ook pijn en wilde niet meer eten. Om haar rust te gunnen zette ik haar alleen en lekker warm en ik probeerde haar te verleiden met lekkere hapjes, maar die wilde ze ook niet eten. Toen werd het weer tijd voor de dierenarts, die een groot gezwel in haar buik constateerde. Daar was geen kruid tegen gewassen en inslapen was de barmhartigste oplossing, anders zou ze langzaam en met veel pijn komen te overlijden en dat gunde ik haar niet. 

Ze ging vredig slapen met haar kop op mijn hand. 

Ik heb haar begraven in de Tok-tuin toen alle kippen op stok waren. 

Daar mag ze voor altijd blijven.

Vaarwel lieve Trijntje, je hebt maar een half jaar mogen leven als vrije kip, maar wat heb je ervan genoten!

Wie is er broeds?

Trijntje:

Ik ben weer lekker in de tuin, zo fijn! 

Trijntje (rechts) is weer beter 

Niet dat het naar was om in de kamer van het mensenhuis te zitten, maar het was er toch wel wat saai, al zat Pippa naast mij in een ander hok. Ik ben liever bij mijn vriendin Sandra in de tuin, waar ik lekker kan scharrelen en zandbaden nemen. Op de grote foto hierboven kunt u mij zien in het speciale bad dat ma Tok voor ons gemaakt heeft. Dat bad bestaat uit zand en turf en ook wat diatomeeënaarde, dat is goed tegen de luizen. 

Trui broedt in Soestdijk

Ziet u waar dat zand in zit? 

Precies: een oude autoband. Ma Tok was naar de garage geweest omdat er iets moest gebeuren aan de auto en ze had daar gevraagd of ze een oude band mee naar huis kon nemen. Omdat de garage die banden toch weggooit mocht ze er gewoon eentje hebben en daarvan heeft ze voor ons een heerlijk bad gemaakt. Ze vult het nu en dan een beetje bij als wij er teveel in hebben gerommeld, zoals ze dat noemt. 

En dan is er nog iets. 

Weet u nog dat Trui vorige week vertelde dat er niemand zat te broeden? 

En wie is er nu uitgerekend broeds? Juist: Truitje Tok. Zij zit in het nachthok van Soestdijk in een hoekje en daar wil ze niet uit. 

broedeitjes van de familie Tok

Als ma Tok onder haar voelde of er een eitje lag werd ze vreselijk boos en pikte ze in haar handen. Ma Tok zette haar telkens buiten in de tuin, maar Trui zat in no time weer op haar "nest". Ma Tok ging eitjes van ons sparen, ze wilde er flink wat onder Trui leggen om een debâcle zoals bij Babette te voorkomen. Je moet er toch niet aan denken dat Trui ook drie weken zou zitten broeden voor niets. Ma Tok heeft erover gedacht om broedeitjes te bestellen, maar juist toen dat was gebeurd ging Trui door de tuin lopen. Dat kwam mede doordat ma Tok teveel haar best wilde doen

de anti-luizen spray

voor Trui en ze het nachthok van Soestdijk ging inspuiten tegen de luizen. Als je broedt wil je niet de hele tijd door die bloedzuigers geplaagd worden, dacht zij. En dat is natuurlijk waar, maar door dat spuiten rook het anders in het hok en dat pikte Truitje niet. Vertwijfeld liep ze door de tuin en ma Tok bestelde de eitjes af, want daar zou niets van komen als Trui niet meer wilde broeden. De volgende dag echter zat Trui weer op haar nest in het nachthok. Ma Tok vond het welletjes met het bestellen van eitjes om uit te broeden en ze begon onze eieren weer te sparen. Nee, niet die van Sandra en mij, daarmee mag niet gebroed worden omdat wij zijn "doorgefokt" zoals dat heet, om zoveel mogelijk eieren te leggen in ons eerste levensjaar.

Trui broedt en Annette wil een ei voor haar snavel leggen

Wij zijn dus niet zo gezond als de andere kippen en dan is het ook niet goed om uit onze eieren kuikens te krijgen. 

Inmiddels zit Trui op acht eitjes te broeden bij ons in het nachthok. Ma Tok kijkt telkens of er nog acht liggen. Waarom? Omdat de kleine kipjes nu plotseling hun eitjes ook hier komen leggen en Trui schuift die dan snel met haar snavel onder zich om die ook warm te houden. Ma Tok heeft op de acht eitjes een datum gezet, dus ze kan makkelijk zien welke eitjes er stiekem zijn bijgelegd, die haalt ze dan weg, anders zou het een rommeltje worden, dan komen de kuikens niet op dezelfde dag uit. 

gelukt: het eitje is gelegd vóór Trui 

Ik vind het heel gezellig dat Trui bij ons zit, nu zit ik nooit meer alleen in het nachthok als Sandra zo nodig nog even naar buiten moet als ze ma Tok in de tuin hoort lopen om de deur van het Tok-huis te sluiten. 

Dat doet ze namelijk altijd. 

Ze hoopt dan op stiekem nog een extra lekker hapje denk ik, maar dat krijgt ze nooit, anders zou ik dat vast horen.

Trui broedt onverstoorbaar door, al gaat ze wel elke dag even heel snel de tuin in om te eten en te drinken en haar poten te strekken. 

"Je moet ook goed voor jezelf zorgen," kakelt ze, "anders kun je straks geen goede kloek zijn voor je kuikens." 

En nu maar afwachten of er kuikens gaan groeien in de eitjes van Trui.

Ziekenhuis

Pippa:

Ik dacht dat ik gewoon oud begon te worden, ik kon niet meer zo goed lopen en dat hoort daarbij. 

Pippa in de kamer van het mensenhuis

Maar ma Tok zag dat ik een beetje met mijn poten wijd liep en ze tilde me op om te kijken hoe dat kwam. Ze schrok van wat ze toen zag: een grote klont poep met daarin volgezogen bloedluizen. Gelukkig is ze niet zo tuttig dat ze me vol afschuw van zich af gooide, nee, ze nam me mee het mensenhuis in en daar haalde ze de viezigheid van mij af, met water en met haar handen, ze knipte de vuilste veertjes af en zette me een poosje in heerlijk warm water. Dat voelde goed, maar ze was nog niet klaar, mijn cloaca was opgezet en hier en daar zat ook bloed. Ze maakte foto's en stuurde die door naar mevrouw Angelique met de vraag wat ze hieraan kon doen. 

poes Cieniy komt op ziekenbezoek

Gelukkig wist die raad en zo kwam ik in een hok in de woonkamer van het mensenhuis terecht, met vitamientjes-water, lekker eten en ik kreeg zalf op mijn pijnlijke plek en een pilletje in mijn snavel. Omdat het binnen zo lekker warm was voelde ik me meteen beter en ik begon te eten van de meelwormpjes en het eivoer dat in een bakje in het hok stond. 

Hè, lekker! 

Nu woon ik al weer twee weken hier en ik krijg elke dag zo'n pilletje en van die zalf. Ik eet als een dijkwerker, zegt ma Tok. 

Trijntje is niet lekker

Er zijn ook al wat kuikens en kleinkuikens van pa en ma Tok hier geweest, vooral de kleinkuikens vonden mij interessant. 

Wie ook op bezoek kwam was Trijntje; zij kwam niet heel even kijken hoe het met mij ging, nee, zij kwam ook in de kamer van het mensenhuis wonen, in een hok naast mij. Heel gezellig, al was de reden niet zo leuk, zij was ook ziek. Ma Tok was met haar naar de dierenarts geweest en zij moest ook pillen slikken, net als ik. Bij haar zit de ontsteking binnen in haar lijf, daar kan ma Tok dus geen zalf op smeren. 

Het ging eerst niet zo goed met Trijntje, ze wilde niet eten en wat in haar krop zat bleef daar zitten. Toen heeft ma Tok iets heel raars gedaan: ze heeft Trijntje laten

Trijntje en Pippa allebei in de kamer van het mensenhuis

overgeven door haar krop te masseren en haar voorover te houden. Dat spugen ging niet zo zachtjes, nee, ma Tok zat helemaal onder de stinkende prut en ook de keuken was behoorlijk vies geworden. 

En het stonk! 

Als een verstopt putje. 

Ma Tok had het zelfs in haar gezicht gekregen, blèh! 

Maar Trijntje was daarna erg opgelucht, ze bleef een poosje stil

Trijntje voelt zich beter

zitten in haar hok en begon toen te eten, dit tot grote vreugde van ma Tok. Van Sandra, de mevrouw van Red een legkip, hoorde ma Tok dat er iets is dat helpt om de spijsvertering weer goed op gang te brengen, dat heeft ma Tok gehaald bij de dierenarts en nu is Trijntje weer veel levendiger, ze kwam zelfs even bij mij buurten. Dat kan omdat onze hokken tegen elkaar aan staan. We kakelden zachtjes tegen elkaar, niet alleen over onze ziektes maar ook in het algemeen, over de Tok-tuin, die we allebei missen en over de tsaar, die we hier boven kunnen horen kraaien als het mooi weer is en de deur naar het terras open staat. Zo zijn we toch nog een beetje betrokken bij de rest van de familie. Ma Tok vertelt ons ook hoe het met de anderen gaat, zo hoorden we over Babette, die zo lang op haar eitje heeft gezeten. Arme meid. 

Maar over haar gaat het een volgende keer.

Ma Tok: tot mijn grote vreugde kan ik u meedelen dat Trijntje vandaag weer naar de tuin is teruggegaan, ze is weer helemaal beter.

Een gelukkig nieuwjaar toegewenst.

 De familie Tok wenst u allen een mooi en gezond 2022 met veel nieuwe verhaaltjes.

Een gelukkige kip

Trijntje:

Waar ik nu toch ben terecht gekomen, het is geweldig! 

een deel van de Tok-tuin met Soestdijk

Er is hier een grote tuin en er zijn een heleboel kleine kipjes, een grappig haantje en het mooiste: een vriendin! 

Ze heet Sandra en ze lijkt erg op mij. Ze is wel veel ouder dan ik en ook veel wijzer, maar dat is juist fijn, nu kan ik alles aan haar vragen. Eerst sliep ik alleen in een enorm hok, ik begreep niet dat dat alleen voor mij was, die grote ruimte, maar het was echt zo. Het was wel een beetje eenzaam zo 's nachts, maar na een paar nachtjes alleen mocht ik het hok uit en de tuin in. 

Trijntje voor het eerst buiten de ren

Wat een ruimte! Ma Tok had voor alle kippen heel veel lekkers gestrooid, zodat iedereen druk bezig was met snoepen, te druk om op mij te letten. Sandra kwam bij mij om me een rondleiding te geven door het koninkrijk van de tsaar, zoals de haan hier heet. En natuurlijk snoepten wij en passant ook mee van het lekkers. De anderen kenden mij al een beetje, we hadden door het gaas van de ren al kennis gemaakt, dus ze lieten mij met rust of ze kwamen een praatje met me maken. Sandra bleef bij me om me te beschermen, maar dat was helemaal niet nodig. 

Trijntje (rechts) en Sandra

Tsaar Nikolaas maakte een dansje voor mij, dat was heel bijzonder. 

Bij de mevrouw waar ik door pa en ma Tok ben gehaald waren ook hanen, maar die waren veel groter dan Nikolaas. Die mevrouw heet ook Sandra, grappig hè? Sandra Tok is naar haar vernoemd en ook naar een mevrouw die hier beneden in het mensenhuis werkt. Ik heb gehoord dat er daar ook mannen werken en dat die jaloers waren omdat zij niet vernoemd waren. Hahaha, dat vond ik heel grappig,

Trijntje bij de andere kippen in de tuin

samen met Sandra heb ik daar een hele tijd om gegrinnikt. Je geeft een hen toch geen mannennaam, stel je voor dat je zou zeggen: "Frank heeft een ei gelegd!" Dat zou toch niemand geloven? 

De eerste nacht nadat ik door de tuin had gelopen ging Sandra bij de anderen in het zogenaamde Tok-huis, terwijl ik in Soestdijk ging slapen. Ik hoorde ma Tok aankomen, zij doet elke avond de deur van dat grote hok dicht, omdat de tsaar anders iedereen te vroeg

gezellig in de tuin met elkaar

wakker maakt met zijn gekraai. 

Ze keek eerst bij mij en ze knipoogde, ik begreep toen nog niet waarom, maar even later kwam ze terug met Sandra in haar armen. Ze zette mijn vriendin naast mij en zei dat we lekker gezellig samen in Soestdijk mochten slapen. Dat was zó fijn, ik kroop dicht tegen haar aan en we kakelden zachtjes nog even voor we gingen slapen. En de volgende morgen was het Tok-huis nog dicht toen wij wakker werden en lekker door de tuin gingen banjeren. 

Sandra (op stok) en Trijntje samen in Soestdijk voor de nacht

De avond daarop ging Sandra weer naar het Tok-huis en weer bracht ma Tok haar bij mij. Daarna kwam Sandra uit zichzelf elke avond bij mij slapen zodat wij nu met ons tweeën een heel paleis delen. Overdag komen de kleintjes ook wel eens in Soestdijk, dat mag best van ons, ik ben ook al een paar keer in het grote Tok-huis geweest, daar is ook eten en drinken, hetzelfde als dat van Sandra en mij. En heel hoog zijn daar zitstokken en een plateau, eigenlijk net zoals bij ons. 

Sandra gaat meestal op een stok zitten, ik heb dat nog nooit gedaan, ik slaap lekker in de warme bodembedekking, vlakbij haar. 

Ik ben helemaal thuis gekomen hier in de Tok-tuin en ik ben blij dat ik hier mag wonen voor de rest van mijn leven.

 

Belangrijk nieuws

Sandra:

Er is iets heel fijns gebeurd in de Tok-tuin de afgelopen week. 

Iets wat ik niet had durven dromen. 

Soestdijk staat klaar

Pa en ma Tok waren met de auto weggeweest en in die auto namen ze een vervoersmandje mee. Op de heenreis was dat mandje leeg, maar toen ze terugkwamen niet meer. Ma Tok had de dag ervoor al het nachthok van Soestdijk (míjn Soestdijk) opnieuw in orde gemaakt en de grote ren voor de deur gezet. Wij konden er nu niet meer in, maar er werd wel nieuw voer en schoon water neergezet. 

Toen had er bij mij al een lampje moeten gaan branden. 

Ma Tok kwam met het mandje de tuin in en eruit haalde ze een bruine kip, die erg op mij leek. 

de lege vervoersmand

Ze praatte tegen de kip en zette haar voorzichtig in het nachthok waarna ze de deur daarvan dicht deed. 

Ik dacht eerst dat ik gedroomd had, maar na een poosje kwam de grote bruine hen naar beneden over het trapje. Ze kwam dicht bij het gaas van de ren staan en ik ging naar haar toe. "O, wat fijn om een soortgenoot te zien!" kakelde ze zachtjes. "En nog een heleboel kleintjes ook! Kom jij ook uit een legschuur?" Ik keek haar aan en kakelde terug dat ik niet uit een legschuur kwam maar uit een bos, samen met een vriendin, die nu overleden was. Ik werd droevig toen ik aan Saartje dacht, de nieuwe kip zag dat en vroeg of dat al lang geleden was. 

Ik kon even niets uitbrengen,

Sandra bij Soestdijk

ik schudde mijn kop en toen keek ze me heel lief aan. Ik begreep dat zij met mij meevoelde en dat ze me begreep. 

Om weer wat vrolijker te worden vroeg ik haar of ze al een naam had gekregen van ma Tok. "O, is die vrouw ma Tok? Ze noemde me Trijntje, ik denk dat dat mijn naam is." Ik vertelde haar dat ze nu Trijntje Tok heette, omdat wij allemaal leden zijn van de familie Tok. Ze vond het erg chique om een dubbele naam te hebben, in de legschuur had ze gewoon "kip" geheten, net als alle anderen. "Het ziet er hier goed uit, ik heb een mooi schoon hok gekregen met lekker eten en schoon water. Komen jullie straks allemaal hier bij mij slapen?" Ik vertelde haar dat dat nooit zou passen, wij slapen in het Tok-huis, achterin de tuin. Maar als zij helemaal

Sandra en Nikolaas bij de ren van Soestdijk

gewend zou zijn zou ze ook los door de tuin mogen scharrelen en misschien konden wij dan samen in Soestdijk slapen, net zoals ik dat met Saartje had gedaan. 

Dat leek haar een heel goed plan. 

Ze kon niet geloven dat iemand haar nachthok te klein vond voor alle kippen in de tuin, in de legschuur sliepen ze allemaal bovenop en tegen elkaar aan. Maar ze dacht dat ze wel zou kunnen wennen aan de ruimte, als ze maar niet te lang alleen hoefde te blijven. 

Trijntje verkent haar nachthok

Tsaar Nikolaas kwam ook even kennis maken met zijn nieuwe dame; hij stelde zich netjes voor en zei dat hij haar een mooie hen vond. Trijntje begon gewoon te blozen, zoiets had ze vast nog nooit eerder gehoord. 

's Avonds namen we afscheid en ging ik naar het Tok-huis om te slapen. Ik hoorde later ma Tok tegen Trijntje praten, ze zei dat ze nu wel het nachthok in moest gaan om te slapen, anders zou ze het te koud krijgen. 

En daarna kwam ze onze deur sluiten. 

Wat was ik gelukkig!