In memoriam: Ursula Geertruida Tok

Ma Tok:

Ursula kwam bij ons in januari van dit jaar. 

Zij was toen een paar maanden oud. 

Daantje en Dirkje smoezen over de naam van Ursula

Daantje en Dirkje dachten eerst dat Geertrui weer was opgestaan, maar dat kon natuurlijk niet waar zijn. 

Zij mochten het mooie Hollandse kuifhoentje een naam geven en ze kozen voor Ursula. Omdat ze toch wel erg op de twee Geertruitjes leek noemde ik haar Ursula Geertruida, waar de twee boefjes al snel "Uggie" van maakten. 

Ze schrokken toen deze "Geertrui" geen plat Leids, maar heel keurig ABN kakelde, maar later vonden ze dat juist wel grappig. 

Ursula leefde rustig en bescheiden in de Tok-tuin, niemand had last van haar, ze legde haar eitjes netjes op het plateau in het Tok-huis en verder scharrelde ze lekker door de tuin.

Geertrui is weer mooi na de rui

Ik ontdekte veerluisjes in haar kuif, die ik bestreed met een spuitbus. Juist gisterenmorgen dacht ik nog dat ze er weer zo prachtig uitzag na de rui, haar verenpak was weer sneeuwwit en ik noemde haar "mijn mooie sneeuwkip", wat zij een fijn compliment vond. 

's Avonds, toen ik de deur van het Tok-huis wilde sluiten, lag ze zomaar dood op het plateau in de bodembedekking. 

Ik begreep er niets van en dat doe ik nog steeds niet, er was niets vreemds aan haar te zien. 

Ze was nog zo jong, net een jaartje oud.

Ursula Geertruida Tok

Ik heb haar begraven in de tuin, waar ze voor altijd mag blijven.

Vaarwel, lief bescheiden meisje, rust zacht.

Verdrietige mededeling

Ma Tok:

Tot mijn grote verdriet moet ik u meedelen dat gisteren onze mooie lieve Ursula Geertruida is overleden. 

Er is rouw in de tuin.

Morgen kunt u haar "in memoriam" lezen.

Kuif- en hokluizen

Ursula:

Ik heb luizen in mijn veren, vooral in mijn kuif. 

Dat kriebelt afschuwelijk. 

kippenschort van ma Tok

Ma Tok zag het ook en ze pakte mij op van de grond. Nu vind ik dat meestal helemaal niet fijn, ik blijf liever met allebei mijn poten op de bodem staan, maar het was wel voor een goed doel, dus ik liet het toe. Ze nam me mee naar de schuur en daar zag ik al van alles klaarstaan. Een grote spuitbus en het schort van ma Tok, dat met al die kippen erop, u hebt het vast al eens gezien. Het schort deed ze over haar hoofd en ze nam mij op schoot. Ze pakte de spuitbus en begon mij in te spuiten. Op mijn kop en onder mijn vleugels; het voelde lekker koud, dat hielp al een beetje tegen de jeuk. Ze keek goed uit dat ze niet in mijn ogen spoot, want dat zou problemen geven. Ik had ze ook

Ursula vóór haar wandeling door de tuin

dicht kunnen doen, maar dat bedacht ik later pas. Ma Tok zette me op de stok, want het was al avond, maar ik wilde nog heel graag even buiten lopen dus toen ze zich omdraaide vloog ik langs haar heen door de deur. Ik ging nog even lekker door de aarde lopen rommelen en ma Tok begon hard te lachen toen ze me weer zag. "Gekkie," zei ze, "je bent helemaal zwart geworden door de aarde die in je natte veren blijft hangen." Nou, dat vond ik dus helemaal niet belangrijk en ik ging gewoon eten in het Tok-huis en daarna op stok.

wijlen Desiree met een kale plek van de veerluizen

Ik zag Daantje en Dirkje naar mij kijken en smoezen en giechelen, maar ook daarvan trok ik me niets aan. Laat ze maar lekker lol hebben, die twee, ik zat lekker met mijn ingespoten kuif te genieten van het niet meer zo jeukende gevoel op mijn kop. Ik hoopte dat ik nu van die nare beestjes verlost zou zijn, maar Wiske, die ook een beetje een kuifje heeft, kakelde dat het nog wel een paar keer zou moeten, dat inspuiten. Zij had het ook meegemaakt, niet bij haarzelf, haar kuif is te klein voor veerluizen, maar ze had het gezien bij Desiree, die nu al een tijdje niet meer leeft. Zij had een prachtige kuif zonder krulveren en dat schijnen die naarlingen helemaal geweldig te

de spuitbus tegen veerluizen

vinden. Desiree moest echt regelmatig bespoten worden en soms knipte ma Tok haar kuif heel kort om een eind te maken aan die kwelgeesten. Zou ze dat bij mij ook gaan doen, mijn kuif afknippen? Ik ben niet echt ijdel, maar dat zou ik toch wel een beetje erg vinden, dat moet er vreselijk uitzien, een Hollands kuifhoen zonder kuif, met alleen een paar korte sprietjes op haar kop. Maar zover is het gelukkig nog niet. Ik wacht het maar af, misschien is bij mij een paar keer spuiten wel genoeg. 

Ik hoorde dat er in Soestdijk een uitbraak is van bloedluizen. Nou, daar zal je mij dus voorlopig niet zien, ik heb wel genoeg aan één soort. Ma Tok is met een rigoureuze behandeling bezig, ze spuit hele spuitbussen leeg in alle kieren van

Trui wil weer broeden in Soestdijk

het nachthok en ze strooit poeder waar ze dood van gaan, die luizen. Het vervelende is dat Trui weer broeds is, zij gaat telkens in het nachthok liggen en als ma Tok daar net gespoten en gestrooid heeft is dat niet zo gezond voor haar. 

Ma Tok haalt Trui steeds uit het hok, maar die eigenwijze dame zit in no time weer op haar plekje. 

Nu heeft ma Tok het nachthok afgesloten, ik ben benieuwd hoe Truitje daarop gaat reageren. Misschien stoppen haar broedse neigingen wel, dat zou het beste zijn. 

Na de langste dag moet je eigenlijk niet meer broeden heb ik gehoord, maar daar trekt Trui zich niets van aan. Eigenwijze meid!

Dames van stand

Pavlova:

Ik heb vriendschap gesloten met Ursula. 

mooie witte Ursula

Wij zijn tenslotte de enige hennen die helemaal wit zijn. Goed, Ursula heeft krulveren en ik niet, maar als je snel kijkt zie je dat verschil niet. 

Odette is ook bijna helemaal wit, maar haar staart is duidelijk grijs, dus dat telt niet. 

Ik vind Ursula een heel mooie hen met haar kuif en haar krullen. Ik heb gehoord dat er vroeger hier in de tuin twee van haar soort waren, die niet uit elkaar te houden waren, zelfs niet door ma Tok, daarom had zij hen dezelfde naam gegeven. Ik vind dat een beetje raar, hoe kun je nou dezelfde naam hebben als je tweelingzus? 

de beide Geertruien

De beide Geertruien hadden hier geen probleem mee, ze kakelden dat ze soms zelf ook niet wisten welke Geertrui ze waren. Die twee moeten veel humor gehad hebben. Daantje en Dirkje raken niet uitgekakeld over hen en ze hadden even de hoop dat Ursula net zo'n rare vogel zou zijn, maar dat is niet zo. Aan de ene kant jammer, ik had ook wel eens wat geintjes willen meemaken, maar aan de andere kant ben ik een adellijke dame, dus past Ursula beter bij mij dan zo'n Geertrui. Eerstgenoemde is duidelijk ook van goede komaf, dat hoor je meteen als je haar hoort kakelen, zó netjes en beschaafd klinkt dat. Ik heb met haar afgesproken dat wij samen gaan proberen de andere kippen een beetje op te voeden. Dat is wel

de tsaar met zijn poten in het eten

nodig, als je ziet hoe sommigen eten! Alsof het beesten zijn! Zelfs onze tsaar, van wie je toch beter zou verwachten, staat wel eens met zijn poten midden in het eten! 

Om maar niet te spreken van de taal die wordt uitgeslagen, dat is soms echt om de veren uit je kop te trekken. Vooral Daantje en Dirkje zijn erg, die laten zich erop voorstaan zo plat mogelijk te kakelen. "Lèds" noemen ze dat, wat zoveel betekent als "Leids". Ik moet vaak moeite doen om ze te verstaan. 

Daantje en Dirkje, leerlingen van de Geertruien

Ursula en ik zijn overeengekomen om net te doen alsof we hen niet begrijpen, als ze iets belangrijks te kakelen hebben moeten ze dat dan wel netjes doen, anders komt het niet over bij ons. Nu is het zo dat datgene wat zij te kakelen hebben meestal niet belangrijk is, zodat het helemaal niets uitmaakt of wij het verstaan of niet, maar zijzelf vinden hun opmerkingen natuurlijk wel waardevol, dus zijn ze vast gevoelig voor onze strategie. 

Wij, Ursula en ik, gaan ook iets proberen te doen aan het schrokken bij het eten, al weten we nog niet goed hoe we dat moeten aanpakken. Een voorbeeld stellen is moeilijk, je hoort te wachten totdat de ouderen hebben gegeten, maar als niemand dat doet komen wij pas aan de beurt als de brutaalsten onder hen al klaar zijn, zij zien dan niet hoe keurig wij eten en zo leert niemand iets. 

Odette, de filosoof van de familie Tok

Ik denk dat ik dit toch aan Odette ga voorleggen, al is zij niet helemaal wit. Ze is tenslotte de filosoof van de familie Tok, ze kan vast wel iets bedenken.

Misschien moet zij toch ook maar lid worden van onze club, al heeft ze een grijze staart. Wij zoeken overigens nog een passende naam voor ons groepje, we hebben al een paar ideeën. Wat denkt u bij voorbeeld van "de keurige kip" of "hoe gedraag ik mij zoals het hoort"? Beetje lang hè, die laatste, dat gaat hem niet worden. "Etiquette voor kippen" dat vond Ursula mooi, maar ik vind het net iets te, begrijpt u? 

Hebt u een voorstel? Laat het weten alstublieft, u weet inmiddels wel hoe dat moet neem ik aan. 

Alvast bedankt.

Ursula Geertruida stelt zich voor

Ursula:

Ik moet me aan u voorstellen van ma Tok en omdat zij mij zo goed verzorgt zal ik dat doen.

Hollands kuifhoen kuiken met "kuifknobbel"
(dit is niet Ursula Geertruida Tok, zoals u kunt zien aan de kleur)

Ik kroop uit mijn ei in Zoeterwoude. Ik mag wel zeggen dat ik meteen een mooi kuiken was, met zacht geel dons en een keurig snaveltje. Ik groeide voorspoedig op en kreeg witte krullen, die ik nu nog steeds heb. 

Ik hoorde dat ik verkocht was en opgehaald zou worden, maar dat ging niet door, waarom weet ik niet en dat vind ik ook niet belangrijk. De volgende dag werd mij verteld dat ik naar iemand anders zou gaan, die precies zo'n hen als ik had besteld. En ja hoor, na een tijdje werd ik uit de ren gehaald en apart gezet in een donker hokje. Ik ging maar even een dutje doen, er was verder toch niets te beleven daar. Tot het deksel open ging en ik gepakt werd. Ik zag een vrouw, die later ma Tok bleek te zijn, staan met een mandje in haar handen. 

Ursula in de ren

Ze vond mij prachtig zei ze en ik werd in het mandje gezet. Daarna volgde een ritje in een auto en toen kwam ik in een hok helemaal voor mij alleen terecht. Het was van alle gemakken voorzien: eten, drinken, lekker schone bodembedekking en een grote ren. 

Ik werd heel enthousiast begroet door twee kipjes, die "Geerrtrrui" naar mij riepen. Daar begreep ik niks van, maar later legden ze mij uit dat ik sprekend leek op twee kippen, die hier eerder hadden

Ursula maakt kennis met de tsaar

gewoond en die allebei Geertrui hadden geheten. 

Ik ging langs het trapje naar beneden de ren in en keek naar een heleboel kippen, die allemaal naar mij kwamen kijken. Er was ook een haantje bij, een parmantig beestje. Hij liep heel erg rechtop en ik moest twee keer kijken waarom hij dat deed, maar toen zag ik het: hij had geen staart! Dat had ik nog nooit gezien, een haan zonder staart. Mooi was hij wel, dat moet ik toegeven en hij kakelde tegen mij dat hij mij ook erg mooi vond. 

Ursula Geertruida gaat voor het eerst de ren uit

Nou ja, dat ik er goed uitzie weet ik al heel lang, maar het is toch wel grappig om dat door een haan te horen bevestigen. 

Na een paar dagen deed ma Tok de deur van mijn ren open en liep ik heerlijk vrij de tuin in. Dat had ik nog nooit meegemaakt, geweldig, lekker scharrelen in de aarde en meelwormpjes zoeken, die overal waren gestrooid. 

Ik sliep nog een poosje in mijn eigen hok, dat "Het Loo" bleek te heten, tot ma Tok me op een avond van mijn voerbak afpakte (ik sliep bovenop mijn voersilo om wat hoger te zitten, dat was ik nog vergeten te vertellen). 

Ursula tussen de anderen op stok in het Tok-huis

Ze droeg me naar het Tok-huis, waar de andere kleine kipjes slapen en zette mij zomaar op een stok naast een zwart hennetje. Omdat ze daarna meteen het licht uitdeed ging iedereen slapen, ik ook. De volgende morgen wist ik even niet waar ik was en ik schrok me een ongeluk toen ik vlak naast mijn oor heel hard "Kukeleku!" hoorde. Het haantje, dat tsaar Nikolaas heet, was naast mij komen zitten toen de zwarte hen naar beneden was gegaan om te eten. Het duurde nog een poosje voordat ma Tok de deur kwam opendoen en in die tijd kakelde ik gezellig met de tsaar. En nu hoor ik er helemaal bij: Ursula Geertruida Tok, oftewel "Uggie" zoals die twee ondeugden me genoemd hebben.

Nadere kennismaking

Barbara:

Wat geweldig dat er weer een Geertrui in de tuin is! 

de tweeling Geertrui en Geertrui

Ik herinner me nog goed dat de oude, de echte om het zo maar even te noemen, Geertrui hier rondliep. Zij haalde altijd streken uit met Daantje en Dirkje, dat was een erg lollige tijd. Nu kan ik niet zeggen dat deze nieuwe "Geertrui", die Ursula heet, ook zo grappig is, daar hebben we hier nog niets van gemerkt. Het heeft even geduurd voordat zij begon te kakelen, ze leek een beetje verlegen, maar toen ze eenmaal haar snavel open deed... Ze kakelt niet bepaald Leids, nee, ze heeft eerder een zeer keurige, bijna een beetje een bekakte, uitspraak. Ze vroeg aan Daan en Dirk waarom die haar zo enthousiast hadden begroet met "Geertrui" terwijl ze toen nog helemaal geen naam had gehad. 

Ursula Geertruida

Daantje en Dirkje keken een beetje beteuterd toen ze in die keurige taal werden aangesproken. 

"Eh, wè dachtûh dat jè net zo lollig zou zèn als onze vrriendin, op wie jè prrecies lèkt" kakelden de twee schoorvoetend. "En praatte die vriendin net zo raar als jullie?" vroeg Ursula. De twee meiden keken elkaar aan en vertelden dat Geertrui niet zo gekakeld had, maar dat ze hen wel plat Leids had leren kakelen omdat ze dat zo grappig had gevonden. Ursula keek de beide kipjes aan en kakelde dat zij zich niet wilde verlagen tot die ordinaire taal. 

Daantje en Dirkje zijn iets aan het bekokstoven

Daantje en Dirkje dropen zwaar teleurgesteld af. Maar even later zag ik ze alweer samen kakelen en hard lachen. 

Wat zouden ze bedacht hebben? 

Daar kwamen we snel achter. Daantje en Dirkje vertelden iedereen in de tuin dat de nieuwe hen Ursula Geertruida heette, kortweg U.G. oftewel Uggie. 

Ik vond het een wereldvondst, Uggie is meer een naam voor een varkentje, en daar lijkt deze een beetje tuttige dame helemaal niet op. 

Ursula en Sandra

Toen Ursula door Sandra werd aangesproken met "Uggie, wil je nog een paar meelwormpjes, ik weet er nog een paar te liggen," keek Ursula haar verbaasd aan. "Waarom noem je mij zo?" vroeg ze. "O, ik had begrepen dat dat je roepnaam was, omdat "Ursula Geertruida" nogal een snavelvol is," antwoordde Sandra. Ursula moest hier even over nadenken en toen....  begon ze gelukkig te lachen. "Ach, wat maakt het ook uit," kakelde ze, "noem me maar Uggie als jullie dat leuk vinden, voorheen heette ik gewoon "kip" en dat vond ik ook goed." 

De hennen die dit hoorden slaakten een zucht van verlichting, Ursula

Uggie tussen de rest van de familie Tok

was dus toch niet zo hooghartig als iedereen even had gevreesd. 

Uit het voorgaande heeft u vast al begrepen dat Uggie niet meer in het Loo is opgesloten, nee, ze loopt inmiddels al lekker door de hele tuin te scharrelen samen met de rest van de familie Tok, al slaapt ze nog wel in haar eigen paleis. Ik denk dat ma Tok haar over een poosje bij ons in het Tok-huis gaat zetten om te overnachten, alleen slapen is niet leuk en ook niet lekker warm. Ik ben erg benieuwd hoe Uggie zich gaat ontwikkelen als lid van de familie Tok. Zou ze zo keurig blijven kakelen?

Droom en werkelijkheid

Daantje en Dirkje:

Wat ons nôu weerr is overrkomûh, juh gelooft ut niet.

het Loo in de Tok-tuin

Komûh we niksverrmoedûnd de têun in en zien we ma Tok bè ut Loo, u weet wel, dat hôutûh hokkie, staan prratûh. 

Worrdt ze dement? 

Staat ze in zichzellûf te prratûh? Dat hokkie was toch leeg? Of is daarr iets gebeûrd zonderr dat wè het merrktûh? 

Natuurrlûk gingûh we kèkûh wat err aan de vleugel was daarr. 

En wat we toen zagûh: onze veerrûh gingûh rrechtop staan. 

is Geertrui herleefd?

Dat kon toch niet? 

In dat hokkie zat Geerrtrrui! 

U begrrijpt het natuurrlûk: wè rendûh err op af. 

"Geerrtrrui!" rriepûh wè om ut harrdst. Maarr ut wittûh kuiffie kakeldûh niets terrug. 

Waarrûh wè gek geworrdûh? 

Ma Tok keek naarr ons en zei: "Lieve meiden, dit is een verrassing speciaal voor jullie. Het is niet één van de Geertruitjes, die zijn terug gekomen, want dat kan niet. Zij zijn overleden en komen nooit meer in de tuin, al liggen ze er wel onder en blijft hun geest hier altijd hangen. Dit is een nieuwe kuifhoentje, ik heb haar speciaal uitgekozen omdat

Ursula Geertruida

ze zo op Geertrui lijkt. Aan jullie de eer om haar een naam te geven. De enige voorwaarde is dat die naam met een "U" moet beginnen." 

Nôu, u begrrèpt wel dat wè snel gingûh denkûh overr een naam voorr deze bijzonderre kip. "U, U", kakeldûh we om ut harrdst. Tot we elkaarr aankekûh en het wistûh: "Urrsula" riepûh we naarr ma Tok. Die lachte en zei dat ze dat een mooie naam vond. "En omdat ze zo op de Geertruitjes lijkt zullen we haar Ursula Geertruida Tok noemen," voegdûh ze erraan toe.

de hele familie komt kijken naar het nieuwe kipje

"Hiep hiep hoerra voorr Urrsula Geerrtrruida!" schrreeuwdûh wè, zo harrd dat alle kippûh erraan kwamûh rrennûh. 

"Wat is hier aan de vleugel?" kakeldûh de tsaarr. "Kèk dan selluf, juh!" rriepûh wè, "err is weerr een Geerrtrrui in de têun!" 

Natuurrluk begrreep hij err niks van, hij heeft Geerrtrrui nooit gekend, maarr de ouderre hennûh kwamûh allemaal op een drrafje aangerrend om te kijkûh of ut waarr was. En dat was ut natuurrlûk. Urrsula G. kwam naarr benedûh in de rren en iederreen kwam vlakbè staan om haarr te verrwelkomûh. Ze keek un beetjûh

gezellige boel bij de ren van het Loo

verrlegûh naarr al die kippûh en ze kakeldûh helemaal niet. 

Om haarr op haarr gemak te stellûh gaf ma Tok haarr wat meelworrumpies, die ze lekkerr ging opsnavelûh. Wè kregûh allemaal ook een flinke dosis van die lekkerrnij, vlakbè de rren van Urrsula G. Zo kondûh we elkaarr goed zien onderr het smikkelûh van dat lekkerrs. 

Ursula Geertruida Tok

Die avond gingûh wè opgewondûh naar ut Tok-hêus om te slapûh, de
tsaarr had ons drrie keerr moetûh rroepûh voorrdat we ons kondûh losrrukkûh van onze nieuwe vrriendin, die nog steeds geen snavel had opengedaan tegen ons. Maarr dat zou vast wel goedkomûh, daarr zijn wè zekerr van! Ze heet niet voorr niets Urrsula Geerrtrruida!

Wè kakeldûh nog un tijdjûh doorr toen we op stok zatûh, maarr toen werrd Nikolaas boos en zijn we toch maarr gaan slapûh. We drroomdûh allebè overr Geerrtrrui, die was terruggekomûh in de Tok-têun.