De drie nieuwe dames stellen zich voor (1)

 Yneke:

Ik heb begrepen van ma Tok dat ik mij moet voorstellen aan u, de lezers. 

Dat doe ik graag. 

Yneke Tok

Ik ben Yneke Tok, een Watermaalse baardkrielhen in de kleur koekoek en ik woon sinds een dag of tien in de Tok-tuin. Ik ben hier niet alleen gekomen, maar dat hebt u vorige week al gehoord van Willeke. 

Ik ben uit mijn ei gekropen bij meneer Aad en ik heb een poosje bij hem gewoond, tot hij me naar mevrouw Angelique bracht. Bij haar ben ik maar één dag gebleven, dus veel kan ik er niet over vertellen, maar het was er gezellig en we kregen lekker eten en drinken, dus alles was wat mij betreft in orde. 

Ik zat in een hok met nog meer hennen

De Watermaalse krielhennen bij mevrouw Angelique

van ons ras en er was daar ook een hok met Araucana's, twee hokken met konijnen erin en twee grote en één megagrote hond, maar die mochten niet bij ons komen, anders werden de konijnen te zenuwachtig. Mevrouw Angelique pakte mij en Yolanthe uit ons hok en zette ons in een reismandje, gezellig bij elkaar. We kwamen buiten op de tafel te staan, anders zou de "debiele" kip, die daar rondliep, raar tegen ons gaan doen, zei mevrouw Angelique. 

Op de tafel stond al een reismandje

de araucana's bij mevrouw Angelique

met daarin een Araucana, die had mevrouw Angelique al eerder bij ons uit het andere hokje gehaald. 

Er lag ook een lint op de tafel, waar dat voor was weet ik niet en dat is ook niet belangrijk. 

Na een poosje werden de reismandjes met ons er in in een auto gezet en gingen we rijden. Dat duurde héél erg lang en we maakten ook nog een tussenstop, waar wij even uit de auto mochten, maar we bleven wel in onze mandjes.

Ik zal de rest van het verhaal maar overlaten voor de anderen, anders hebben die niets meer te kakelen.

Yolanthe:

Ik ben Yolanthe Tok en net als Yneke ben ik een Watermaalse baardkriel, ik ben net zoals zij bij meneer Aad uit mijn ei gekomen en naar mevrouw Angelique gebracht.

Yolanthe Tok

Yneke heeft al een heleboel verteld over onze reis naar de Tok-tuin. Toen we even uit de auto mochten omdat het anders te warm voor ons zou zijn werden we in een huis in de gang gezet. Ma Tok ging daar een kat eten en schoon drinkwater geven. Hij mocht ook naar buiten, maar daar maakte hij niet veel gebruik van, het was hem vast te heet. Ma Tok speelde een tijdje met hem en ze maakte zijn bak schoon. Onze mandjes stonden vlakbij die bak en ik kan u vertellen dat dat schoonmaken geen overbodige luxe was. 

Wat een stank zeg! 

En dan zeggen ze dat onze poepjes stinken! Nou, ik weet wel wat ik

Sam, de kat die door ma Tok werd verzorgd

liever ruik. Na een hele tijd werden wij weer in de auto gezet en ging de reis verder. Gelukkig duurde het niet meer zo heel lang tot we weer uit de auto werden gehaald, deze keer gingen we naar een tuin waar het heel gezellig was. We hoorden allemaal kipjes kakelen en een haan kraaien. Ik dacht dat we nu wel op onze plaats van bestemming zouden zijn en dat was ook zo. 

We mochten uit onze mandjes in een nachthok, waar ook eten en drinken klaar stonden. Dat ging er wel in na die lange reis. Yneke en ik aten onze kropjes vol, maar Zaza, die in het andere mandje had gezeten, was nieuwsgieriger dan wij, zij ging meteen op verkenning uit.

Ma Tok: De rest van dit verhaaltje komt de volgende keer, anders wordt het teveel leesvoer voor u.

De familie Tok groeit

Willeke:

Ma Tok heeft ons huis schoongemaakt. Dat doet ze nu en dan, maar nu had het een reden. 

het Loo staat helemaal klaar

Nee, er zaten geen nieuwe bloedluizen, gelukkig niet, maar ze had een worm gezien in een poepje van één van ons. 

Van wie? Dat weet ik niet en als ik het wist zou ik het niet vertellen. Zoiets is toch een beetje gênant, al kun je er niets aan doen. 

Nou ja, ma Tok deed er dus wel iets aan. Ze gaf ons een paar dagen iets door ons drinkwater dat de wormen dood maakt en daarna kregen we ook nog vitaminen om onze darmen weer in orde te maken. En ze herhaalde dat alles nog een keer na tien dagen. Bovendien ging ze ons huis helemaal leeghalen en schoonmaken, maar dat had ik al

de 2 mandjes op de tafel bij mevrouw Angelique

verteld. Ze heeft geen worm meer gezien na die ene, dus alles zal nu wel weer in orde zijn. 

Ze hield alleen niet op bij ons huis, nee, ze ging het Loo, dat al een tijdje leegstaat, met de stofzuiger schoonmaken en daarna richtte ze het in, alsof er kippen in zouden komen wonen. Zou dat zijn voor als er iemand ziek zou worden? Ik wist het niet en ik besloot het maar af te wachten. 

Yolanthe (links) en Yneke in het Loo

Op een mooie dag kwam ma Tok met twee mandjes de tuin in. Ze ging ermee naar het Loo en ja hoor: uit het ene mandje kwamen twee nieuwe hennetjes tevoorschijn. 

En weet u wat het mooiste was: ze leken op Wendy en mij. Niet qua kleur, maar wel qua vorm. Ze hadden allebei een baardje, net zoals wij. Wendy en ik keken onze ogen uit, wat gezellig! 

En toen was er nog een mandje, wat zou daar inzitten? 

Ma Tok haalde er een mooi hennetje uit, zo één hadden wij nog nooit gezien, ze had een soort pluimpje

Zaza in het Loo

aan de ene kant van haar kop, heel chique. 

Ma Tok zette ze alle drie in het nachthok van het Loo, waar ze even bleven zitten, maar al snel had de laatst gekomene, die ook de grootste was, het trapje naar de ren gevonden. De andere twee volgden haar en zo konden we kennis maken. 

Wie meteen kwam aanrennen? 

De tsaar! Hij heeft ook een baardje en hij verwelkomde de drie nieuwe dames meteen in zijn tuin; hij vroeg waar ze vandaan kwamen en hoe ze heetten. De nieuwelingen moesten even bijkomen van hun lange reis, maar toen ze vertelden waar ze waren geweest voordat ze hier kwamen werd Nikolaas helemaal

Nikolaas kraait van opwinding

opgewonden. "Is het echt?" kakelde hij, "daar heb ik ook gewoond, sterker nog, ik ben er uit mijn ei gekropen." 

Nu kunt u weten waar de meisjes vandaan kwamen en anders moet u maar een heleboel verhaaltjes terug gaan om te lezen waar onze tsaar is uitgekomen. 

De kipjes hadden hun namen net gekregen: Yneke en Yolanthe heetten de baardjesdames en Zaza was de bijzondere. Yneke heeft ma Tok de naam gegeven van de mevrouw die de voorouders van deze kippen heeft gefokt. Deze mevrouw heette Ineke, maar we zijn bij de Y, dus de naam is iets aangepast. 

Ik vind dat een mooi eerbetoon aan deze mevrouw, die er helaas niet meer is. 

Yneke Tok

Haar kipjes, Watermaalse baardkrieltjes, zijn verder door haar man verzorgd en gefokt, de bijzondere hen, die een Araucana kriel is, fokte hij al zelf. 

Ma Tok heeft Zaza van mevrouw Angelique gekregen als cadeautje, ze had een strik om haar nek toen ze op ma Toks schoot werd gezet. Die strik zat er nu niet meer om, dat zou gevaarlijk zijn als Zaza zou gaan rondlopen. 

En zo is de familie Tok weer uitgebreid met drie prachtige hennetjes, waar we ongetwijfeld meer van gaan horen.

De Tok-tuin

Nadine:

Ik heb de twijfelachtige eer de oudste te zijn hier in de Tok-tuin.

sneeuw in de tuin (met wijlen Katie2)

Begrijp me niet verkeerd, ik voel me nog goed, al word ik steeds stijver. Ma Tok helpt mij iedere morgen naar beneden vanaf het plateau of de stok, net waar ik zit. Heel soms ga ik zelf, dan vergeet ik even dat ik beter kan wachten en dan doet dat pijn in mijn poten als ik neerkom. 

Ik heb al veel meegemaakt hier en ik heb de tuin al in veel gedaanten gezien. Met sneeuw, met bloemen in de struik, die er nu niet meer is omdat hij doodging, ik heb struiken en bomen zien groeien en ook heel veel kippen zien komen en gaan. 

Ma Tok heeft beloofd dat ze foto's van de tuin bij dit verhaaltje zal zetten, dan kunt u ook meegenieten van de groei en bloei. 

Op veel foto's lijkt het alsof de hele

het bosje bij het Loo

tuin is betegeld, maar er is achterin een groot gedeelte dat bestaat uit aarde en er groeit ook heel wat tussen en achter de tegels. 

Zo is er bij het Loo een rij boompjes, anders zou de naam "het Loo" ook nergens op slaan. 

De mooie struik, die elk jaar zo prachtig bloeide, is er helaas niet meer. Familieleden van ma Tok hebben de dode overblijfselen uit de grond getrokken en haar zoon heeft een klein kind van de grote boom achterin de tuin in de opening

de bloeiende struik, die er niet meer is

geplant. 

Omdat dat kind-boompje half onder de grote schuur groeide moesten de wortels helaas voor een deel worden verwijderd en het was dus de vraag of  het mini-boompje het zou overleven. Eerst dacht ma Tok nog dat hij het ging redden, maar toen hij eerst slap ging hangen en er steeds minder goed ging uitzien ondanks alle waterbaden die hij kreeg ging ze het steeds somberder inzien. Toen hij bruin begon te worden begreep ze dat hij het niet zou halen. Met pijn in haar hart  trok ze hem uit de grond en ze snapte meteen dat dat ook nooit

het slap hangende mini-boompje

wat had kunnen worden; er zaten bijna geen wortels meer aan. 

Pa en ma Tok gingen naar een plantenzaak en kochten daar een roos op een stok, tenminste zo noem ik het, het zag er grappig uit en er zaten ook al bloemen in. 

Ma Tok zei tegen pa dat het niet lang zou duren voordat de kippen de blaadjes eraf zouden eten, maar volgens pa Tok lustten kippen geen rozenblaadjes en konden ze er ook niet bij vanwege die stok. 

Nou, dat hebben we gezien! 

Pa en ma Tok waren een dagje weg en toen zagen de twee groten, Xandra en Xena, hun kans schoon. Ze begonnen onderaan, waar alleen maar groene blaadjes zaten, maar toen die op waren rekten ze hun nekken en namen ze de hogere blaadjes voor hun rekening. 

De mensen die beneden aan het

de schuldigen bij de geplukte roos

werk waren kwamen voor het raam staan en lachten toen de grote dames moesten springen om de hoogste blaadjes te kunnen pakken. Toen pa en ma Tok terug kwamen zagen ze een paar dunne takjes omhoogsteken met nog een paar rode blaadjes eraan. De rozen zelf vonden Xena en Xandra niet zo lekker, dus die hadden ze laten zitten voor de mensen, zodat die toch nog iets hadden om naar te kijken. 

Ma Tok heeft toen gaas om de stok gezet en na een paar dagen begonnen de eerste groene blaadjes weer te komen. Nu konden de twee groten er niet bij en er zijn

klimroosjes tegen de muur

alweer een heleboel blaadjes te bewonderen. Geen bloemen, ik weet niet of die dit jaar nog gaan komen. Als ik hen was zou ik wachten tot het geheel flink gegroeid is, dan zouden ze meer overlevingskans hebben. 

Ma Tok heeft ook een paar klimroosjes tegen de muur geplant; zij is zo wijs geweest om deze meteen met gaas in te pakken, zodat daar geen blaadjes afgeplukt konden worden. Ik hoop dat daar volgend jaar ook bloemen in komen, dan hebben we wat gezelligs om naar te kijken. En de mensen ook, ja, die mogen ook meegenieten.

Zo ziet u dat er heel wat te zien valt in de Tok-tuin. Ma Tok zal nog een foto van de grote boom met de grote struik bij het Tok-huis onder dit verhaaltje zetten, die heerlijke plek wilden wij u niet onthouden.

Geniet ervan, dat doen wij ook.

de grote struik en de boom achterin de Tok-tuin

Kuif- en hokluizen

Ursula:

Ik heb luizen in mijn veren, vooral in mijn kuif. 

Dat kriebelt afschuwelijk. 

kippenschort van ma Tok

Ma Tok zag het ook en ze pakte mij op van de grond. Nu vind ik dat meestal helemaal niet fijn, ik blijf liever met allebei mijn poten op de bodem staan, maar het was wel voor een goed doel, dus ik liet het toe. Ze nam me mee naar de schuur en daar zag ik al van alles klaarstaan. Een grote spuitbus en het schort van ma Tok, dat met al die kippen erop, u hebt het vast al eens gezien. Het schort deed ze over haar hoofd en ze nam mij op schoot. Ze pakte de spuitbus en begon mij in te spuiten. Op mijn kop en onder mijn vleugels; het voelde lekker koud, dat hielp al een beetje tegen de jeuk. Ze keek goed uit dat ze niet in mijn ogen spoot, want dat zou problemen geven. Ik had ze ook

Ursula vóór haar wandeling door de tuin

dicht kunnen doen, maar dat bedacht ik later pas. Ma Tok zette me op de stok, want het was al avond, maar ik wilde nog heel graag even buiten lopen dus toen ze zich omdraaide vloog ik langs haar heen door de deur. Ik ging nog even lekker door de aarde lopen rommelen en ma Tok begon hard te lachen toen ze me weer zag. "Gekkie," zei ze, "je bent helemaal zwart geworden door de aarde die in je natte veren blijft hangen." Nou, dat vond ik dus helemaal niet belangrijk en ik ging gewoon eten in het Tok-huis en daarna op stok.

wijlen Desiree met een kale plek van de veerluizen

Ik zag Daantje en Dirkje naar mij kijken en smoezen en giechelen, maar ook daarvan trok ik me niets aan. Laat ze maar lekker lol hebben, die twee, ik zat lekker met mijn ingespoten kuif te genieten van het niet meer zo jeukende gevoel op mijn kop. Ik hoopte dat ik nu van die nare beestjes verlost zou zijn, maar Wiske, die ook een beetje een kuifje heeft, kakelde dat het nog wel een paar keer zou moeten, dat inspuiten. Zij had het ook meegemaakt, niet bij haarzelf, haar kuif is te klein voor veerluizen, maar ze had het gezien bij Desiree, die nu al een tijdje niet meer leeft. Zij had een prachtige kuif zonder krulveren en dat schijnen die naarlingen helemaal geweldig te

de spuitbus tegen veerluizen

vinden. Desiree moest echt regelmatig bespoten worden en soms knipte ma Tok haar kuif heel kort om een eind te maken aan die kwelgeesten. Zou ze dat bij mij ook gaan doen, mijn kuif afknippen? Ik ben niet echt ijdel, maar dat zou ik toch wel een beetje erg vinden, dat moet er vreselijk uitzien, een Hollands kuifhoen zonder kuif, met alleen een paar korte sprietjes op haar kop. Maar zover is het gelukkig nog niet. Ik wacht het maar af, misschien is bij mij een paar keer spuiten wel genoeg. 

Ik hoorde dat er in Soestdijk een uitbraak is van bloedluizen. Nou, daar zal je mij dus voorlopig niet zien, ik heb wel genoeg aan één soort. Ma Tok is met een rigoureuze behandeling bezig, ze spuit hele spuitbussen leeg in alle kieren van

Trui wil weer broeden in Soestdijk

het nachthok en ze strooit poeder waar ze dood van gaan, die luizen. Het vervelende is dat Trui weer broeds is, zij gaat telkens in het nachthok liggen en als ma Tok daar net gespoten en gestrooid heeft is dat niet zo gezond voor haar. 

Ma Tok haalt Trui steeds uit het hok, maar die eigenwijze dame zit in no time weer op haar plekje. 

Nu heeft ma Tok het nachthok afgesloten, ik ben benieuwd hoe Truitje daarop gaat reageren. Misschien stoppen haar broedse neigingen wel, dat zou het beste zijn. 

Na de langste dag moet je eigenlijk niet meer broeden heb ik gehoord, maar daar trekt Trui zich niets van aan. Eigenwijze meid!

Filosofie van de koude grond

Odette:

Ik ben nog net niet de oudste hier, dat is Nadine, maar daarna kom ik met mijn twaalf jaren. 

Desiree, Odette's broedmoeder

Al die jaren heb ik hier in de Tok-tuin doorgebracht, ik ben hier uit mijn eitje gekropen. Mijn broedmoeder was Desiree, zij ligt al een hele poos onder de tuin. 

Zij werd vijftien jaar, zou ik ook zo oud worden? Ik ben natuurlijk alleen maar een broeddochter van haar, zij was een Hollands kuifhoen en ik ben een chabo, maar misschien heeft zij toch wel iets van haar gezondheid op mij overgedragen, je weet het nooit. Ik zit daar wel eens over na te denken, hoe dat allemaal gaat. 

Ma Tok zorgt goed voor ons, maar zij kan toch niet voorkomen dat er nu en dan een kipje jong sterft. Waarom de één gezond is en de ander ziek wordt, ik kom er niet uit. De geredde legkippen zijn doorgefokt, dat is nooit gezond, dus dat die niet oud worden is geen wonder, maar Barbara bij voorbeeld was nog helemaal niet zo oud en haar vriendin Babette leeft nog vrolijk voort, terwijl zij

Maria, Nadine's broedmoeder

even oud is als Barbara. 

Nadine is trouwens ook twaalf, we schelen maar heel even in leeftijd. Haar broedmoeder was Maria, die er ook allang niet meer is, zij is elf jaar geworden, ook best een aardige leeftijd. Zo zou je toch kunnen denken dat het verschil maakt als je broedmoeder lang leeft. 

Quinoa is mijn broeddochter en zij doet het erg goed, ze is een prachtige kip geworden, die haar haantje staat als het nodig is. Ik ben trots op haar, ze denkt ook over de dingen na, net zoals ik. Als ik er over een tijdje niet meer ben moet zij maar de filosoof worden van de familie Tok. Ik vraag haar wel eens wat zij van een bepaalde zaak denkt, bij voorbeeld over broeden later in het jaar, zoals Trui nu weer wil. Quinoa kakelde dat zij het dom vindt van Trui, omdat ma Tok zegt dat de kuikens dan nog te

Quinoa

klein zijn als de koude tijd weer aanbreekt. Ze had er zelf dus nog niet over nagedacht, ze nam gewoon over wat ma Tok zei. 

Ik vroeg haar wat zij er nu echt zelf van vond en toen ging ze zitten denken. Na een tijdje kakelde ze dat het toch moeilijker was dan ze had gedacht, misschien was het wel beter om elke hen zelf te laten beschikken of ze wel of niet ging broeden, waarom zou ma Tok het beter weten dan de kip in kwestie zelf? 

Kijk: dat verraste mij, ze kan dus toch wel zelf oordelen. Even later zag ik haar met Daantje en Dirkje kakelen. Ik ging voorzichtig iets

Daantje en Dirkje houden niet van broeden

dichterbij zitten om te horen waar ze het over hadden. Ik hoorde Quinoa aan de twee vragen hoe zij dachten over broeden. Ze ging dus ook nog onderzoek doen, ik stond versteld. 

Ik hoorde Daantje kakelen: "Meid, jûh zou wel gek sèn om te gaan brroeiûh, drrie wekûh stilzittûh en dan daarrna nog wekûhlang die morrmels achterr je aan hebbûh hobbelûh." Dirkje voegde eraan toe: "Mama, ik heb hongerr, mama, zè zit mè te pestûh, mama, ik wil naarr buitûh! Nee hoorr, mè niet gezien!" 

Floortje vindt broeden fijn

Quinoa hoorde ze aan en zei toen dat ze er zo nog nooit tegenaan had gekeken. Daarna ging ze naar Floortje, die dit jaar twee haantjes heeft uitgebroed en opgevoed. Floortje kakelde dat zij het heerlijk had gevonden, die twee kuikens, die helemaal van haar afhankelijk waren en die zo lekker onder haar kwamen schuilen. Wel jammer dat ze weg moesten, maar zo is het leven. 

Ik zag mijn broeddochter nadenkend weglopen om op een rustig plekje de uitkomsten van haar enquête te overdenken. 

Ja, dat wordt een waardige opvolgster van mij, al denk ik er nog helemaal niet aan om te verhuizen naar de onderkant van de tuin.

Namen en letters

Xara:

Ik voel me best bijzonder nu ik twee grote vriendinnen heb gekregen. 

Wie dat zijn? 

Xena en Xandra

Die twee heel grote dames, wier naam met dezelfde letter begint als de mijne. 

Ik heb het hele alfabet overleefd en dat is best knap voor een krielkipje. Niet iedereen haalt dat hier. 

Ja, er zijn er wel meer op het ogenblik: Nadine (Nikolaas) en Wiske (Wendy en Willeke). 

En Odette dan, zult u vragen? Tja, die had het ook voor elkaar, maar Olga is inmiddels al onder de tuin verdwenen, dus dat telt maar half.  

Ik heb vandaag een hele poos met de twee X-en gekakeld. Ze zijn erg aardig en beschaafd, ze wachten netjes tot ze aan de beurt zijn met lekkers eten. 

Xena

Ik weet niet of ik dat zou doen als ik zo groot was, ik ben bang dat ik dan mijn grote lijf vóór de anderen zou zetten om de eerste hapjes te nemen.

Xena is iets groter dan Xandra, zij is ook iets ouder geloof ik, maar veel schelen ze niet in leeftijd. Ze zijn nog maar een half jaar oud en ze groeien nog een beetje door. 

Stel je voor: alsof ze nog niet groot genoeg zijn! 

Ik vind ze ook heel mooi van kleur, Xena is heel apart en Xandra heeft meer uitgesproken kleuren. 

Wie ik de mooiste vind? Dat zou ik niet weten, ze zijn zó verschillend dat je ze niet echt met elkaar kunt vergelijken. 

Ze hebben een heleboel veren aan hun voeten, dat lijkt mij best lastig bij het lopen, maar Xena kakelde

de veren aan de voeten van Xandra

dat zij er niets van merkte, ze is niet anders gewend. Ik vroeg aan Xandra of ze die veren al hadden toen ze nog kuikens waren, maar dat wist zij niet meer. Xena vertelde dat zij, zodra ze veren begon te krijgen op haar lijf, ook veren aan haar poten kreeg en dat dat dus bij Xandra ook wel zo geweest zou zijn. 

Wat zou ik graag zo'n kuiken zien! Misschien gaat ma Tok volgend jaar wel broedeieren halen van Brahma's, dat zou grappig zijn. Dit jaar nog niet, nee, er mag nu niet meer gebroed worden van haar omdat er al twee haantjes weg zijn

ei van Xena of Xandra (links) en ei van een krielkip

gegaan en de verdere broedpogingen op niets zijn uitgelopen. Dan hoop ik wel dat Xena en/of Xandra volgend jaar broeds worden, want wie van ons kan er nu zulke grote eieren uitbroeden? Er passen er vast maar twee onder een krielkipje. 

Hoe ik weet hoe groot de eieren van een Brahma zijn? Ik heb er één gezien, Xena of Xandra had haar eerste ei gelegd in het hondenhok. Ik denk dat het Xena is geweest, die is het oudste tenslotte. Oei, zo'n ei is gróót! Ik denk niet dat ik daar lekker op zou zitten om te broeden. Nee, dat moet echt een grote hen doen. 

Ma Tok bedankte de beide dames voor hun prachtige ei, ja, ze zei dankjewel tegen allebei omdat zij ook niet wist wie het had gelegd al had ook zij haar vermoedens. 

grote en kleine kippen in de Tok-tuin

Ze vertelde mij dat ze die grote eieren apart gaat bewaren, anders gaan de doosjes zo raar half open staan. Wie die eieren krijgt weet ik niet, er is vast wel iemand die ze graag wil hebben. 

Of ik nog eitjes leg? Dat is best een persoonlijke vraag, die stel je niet aan een hen van mijn leeftijd. Ik geef er dan ook geen antwoord op. Het maakt ma Tok niet uit of ik al met pensioen ben, zij heeft gezegd dat wij hier wonen voor ons plezier en niet om eieren te leveren. Daarom zijn wij hier in de Tok-tuin ook zo gelukkig allemaal.

In memoriam: Sandra

Ma Tok:

Sandra en Saartje bij aankomst in de Tok-tuin

Sandra kwam samen met haar vriendin Saartje begin augustus van het vorige jaar bij ons wonen. 

Ze hadden toen al een heel leven achter de rug, waarvan wij een groot deel niet kenden. 

De beide hennen waren gevonden in een bos, waar ze op onbekende wijze waren terecht gekomen. 

Ze hadden honger en dorst dus het was goed dat de man die hen daar vond ze mee nam naar huis en ze eten en drinken gaf. 

Omdat hij al kippen had, die de twee nieuwkomers niet accepteerden, konden ze daar niet blijven en zo kwamen ze bij een mevrouw terecht, die hen goed

Sandra en Saartje in de tuin

verzorgde, maar de kippen en hanen die daar al woonden wilden hen er ook al niet bij hebben, zodat ze weer moesten verhuizen. 

Ik hoorde van hun bestaan via "Red een legkip" en pa Tok en ik haalden ze op. 

Het was een flink stukje rijden, maar dat vonden de beide vriendinnen niet erg, ze zaten rustig achterin de auto tot we bij de Tok-tuin aankwamen. 

Ze mochten in Soestdijk wonen en omdat zij veel groter waren dan de andere leden van de familie Tok mochten ze hier wel gewoon hun gang gaan. 

Trijntje net na aankomst in de tuin

Saartje overleed al na een paar maanden en Sandra kreeg een nieuwe vriendin, Trijntje, ook via "Red een legkip". Maar ook Trijntje hield het niet lang vol. Zij overleed ook al na een aantal maanden te hebben genoten in de Tok-tuin.

Omdat Sandra nu weer alleen in Soestdijk woonde haalde ik twee nieuwe vriendinnen voor haar: Xena en Xandra. 

Xandra en Sandra

Het drietal werd vrij snel een hecht groepje, ze liepen samen door de tuin waar ze opvielen tussen de kleintjes. 

Ze hadden het gezellig 's avonds in het nachthok van Soestdijk en ik hoopte dat ze nog lang bij elkaar zouden mogen blijven, maar op een avond lag Sandra zomaar dood in de ren van haar paleis. 

Ze heeft in elk geval nog een tijdje van het fijne kippenleven mogen genieten en ze mag nu voor altijd in de tuin blijven.

Ik heb haar begraven in de Tok-tuin, dicht bij Soestdijk.

Vaarwel lieve Sandra, we zullen je nooit vergeten.

Rouw in de Tok-tuin

Hierbij moet ik u met droefheid meedelen dat Sandra, onze lieve bruine leghen, is overleden.

Haar "in memoriam" kunt u aanstaande vrijdag lezen.

Ons nieuwe leven (2)

 Xena en Xandra:

Wij hadden beloofd om verder te vertellen over onze komst in de Tok-tuin. 

Goed, daar gaan we dan. 

het deurtje naar het nachthok van Soestdijk

Toen het avond geworden was wisten wij niet waar we moesten slapen. Ma Tok kwam de deur van het Tok-huis sluiten nadat ze de kleine kipjes daar had geteld. Vervolgens kwam ze naar onze ren, ze haalde ons één voor één eruit en zette ons in het nachthok van Soestdijk, zoals het hok bleek te heten. Sandra, die daar ook zat, was het hier niet meteen mee eens, ze begon naar ons te pikken en dat begrepen wij ook wel, het was háár nachthok en wij waren binnendringers. 

Maar ma Tok bromde op Sandra en ze nam haar mee het hok uit; ze zette haar in het hondenhok, dat

het hondenhok waarin Sandra de nacht doorbracht

naast Soestdijk staat en zei dat Sandra daar dan maar een nachtje in moest slapen, het was toch mooi weer. Wonder boven wonder vond Sandra dat goed en wij nestelden ons in het comfortabele nachthok van het paleis. De volgende morgen kwam ma Tok beneden, ze was verbaasd ons in de ren aan te treffen, omdat ze bang was geweest dat wij niet door het deurtje zouden passen. We moeten toegeven, makkelijk was het niet, maar met een beetje duwen waren we er toch vrij snel doorheen. We wilden ook heel graag eten en drinken en dat stond in de ren.

Xandra met Pavlova lekker in de tuin

Sandra liep al door de tuin en: wij mochten ook los! 

Dat betekende dat we door de hele tuin mochten lopen. 

Wat heerlijk! 

Ma Tok liet de kleine kipjes ook uit hun huis en we kregen groenvoer en meelwormpjes, heel veel want de jongens waren er nog en die strooiden maar door. We maakten kennis met de kleine hennetjes en ook met de haan, die tsaar Nikolaas heet. Hij kakelde dat hij ons erg mooi vond, maar wel heel groot. Dat klopt, wij zijn groot en hij is best een kleine krielkip. Maar zijn gekraai klinkt luid genoeg, daar zal het niet aan liggen. 

De hele dag scharrelden we door de

gezellig samen in de tuin

Tok-tuin, we bleven wel bij elkaar omdat dat veilig voelde. Sommige van die kleintjes zijn ook niet mis, er was er één die tegen ons kakelde dat zij het wormpje wilde hebben waar wij net aan wilden beginnen. Omdat wij hier nieuw waren begrepen we dat en we lieten haar de lekkernij voor onze snavels wegpikken. Dat is inmiddels wel anders, we hebben nu gelijke rechten allemaal, tenminste dat zei ma Tok. 

En 's avonds gingen we vroeg het nachthok in, zodat wij er al zaten toen Sandra binnenkwam. Nu vond ze het al bijna normaal dat we het

met z'n drieën in het nachthok

hok met ons drieën deelden en na een paar nachten werd het echt gezellig daar. Sandra zei dat zij haar maatje Trijntje net was verloren vlak voordat wij kwamen en dat ze daarom zo lelijk had gedaan tegen ons. Ze dacht dat wij Trijntje's plaats in wilden nemen, maar ze begreep nu wel dat dat niet zo was en dat ma Tok hen had gehaald om het voor haar, Sandra, weer wat gezelliger te maken. Zij had een paar nachten helemaal alleen in het nachthok gezeten en daar was niets aan. Kippen horen niet alleen te zijn, het zijn groepsdieren. 

Dat zijn wij volkomen met haar eens. 

Wij zijn blij dat we nu bij de familie Tok mogen horen en we hopen hier heel lang te blijven.